Compton

   3 klavieren

   11 ranks

 

          Kunkels draaiorgelmuseum
          Kuppersweg 3
          2031 EA Haarlem

 

  

 

Ook in Haarlem staat een mooi Theaterorgel. Dit orgel is een 3/12 Compton Theaterorgel.

De 3/12 staat voor 3 klavieren (manualen) en 12 ranks (stemmen die op windlades geplaatst zijn)

De Compton is vanaf 2005 opgebouwd in het Kunkels Draaiorgelmuseum te Haarlem.

In November 2007 was het orgel operationeel en is het eerste openingsconcert een feit. Groot Succes.

In dit museum staan een aantal prachtige draaiorgels en daarbij is nu ook een majesteuze Theaterorgel geplaatst. De klank is geweldig in zo'n grote mooie zaal.
Veel ruimte om te luisteren en heerlijk om te bespelen.

Het Compton Theaterorgel heeft ook een eigen website: www.comptonhaarlem.nl
Hier wordt veel informatie gegeven over specifiek dit orgel.
Video's , foto's , geschiedenis en voortgang worden kleurrijk weergegeven.

Ook het draaiorgelmuseum is een genot om te zien en te horen.
Voor meer informatie, kijk eens op de website van het Kunkels Draaiorgelmuseum

Len Rawle

 

Len Rawle is in Wales geboren, in 1938. Net als bij zoveel van zijn collega's zat muziek er al heel vroeg in, het begon al op zijn vierde!

Zijn klassieke muzikale opleiding volgde hij aan de London College of Music in Cardiff, later vervolgde hij zijn studie in Londen waar hij al snel in contact kwam met toen al grote en bekende organisten.?

Hij kon fijn thuis oefenen: er stond een mooi theaterorgel in het ouderlijk huis in Northholt, het Wurlitzer orgel uit de Granada Wandsworth bioscoop.
Het eerste theaterorgel bij een particulier in huis!

 

Later kocht hij zijn eigen Wurlitzer, uit de Empire bioscoop aan het Leicester Square, omdat het anders waarschijnlijk onder de slopershamer terecht zou zijn gekomen. Dat orgel en zijn vaste bespeler zijn inmiddels bekend bij heel wat radio- en televisieuitzendingen.
Hij was ruim 17 jaar lang "Mr. Yamaha", muzikaal directeur van Yamaha U.K. trainde ruim 400 leraren die het geleerde op hun beurt weer aan 11000 leerlingen doorgaven. Alles in een netwerk van 100 muziekscholen en nog meer orgel- en keyboardhandelaren door het hele land.
Onder zijn coaching behaalde bijvoorbeeld Catherine Drummond de felbegeerde titel Young Theatre Organist of the Year.

Zijn grote enthousiasme voor het delen en overdragen van zijn kennis, naast de ontelbare concerten over de hele wereld, houden hem wel aan het front in de spotlights van de orgelscene.
Zijn manier van spelen en zoeken naar de klankkleuren in de orgels bezorgden hem de titel "Rembrandt of the Organ" en "Sound Magician".
Een echte tovenaar met klanken! Het bewijs daarvan staat ook op zijn vele langspeelplaten en cd's, zowel op Yamaha instrumenten
als op diverse pijp(theater)orgels.

 

Dat is onze Keith, de intoneur van het orgel

 

"Je weet niet wat je hoort als ie klaar is"

Een van Len's meest recente successen is de oplevering van het geheel gerestaureerde Wurlitzer orgel van de Granada Tooting.
Een kostbaar maar tegelijk kostelijk resultaat van deze gepassioneerde orgelklankenman in hart en nieren.
Want Len heeft een passie als het om orgelklanken gaat en door zijn geweldige ervaring wordt hem overal in de orgelwereld om raad gevraagd,
hij is een vraagbaak (of open encyclopedie!) bij restauraties en plaatsing van orgels.
Ook het team in Haarlem dankt enorm veel aan deze vriend van de NOF.
Len Rawle is bij het openingsconcert extra in het zonnetje gezet, applaus alleen is niet genoeg !
Len is terecht geëerd met de titel "President for Life" van de Nederlandse OrgelFederatie.
 

Kijk ook eens op de website van Len Rawle: http://www.lenrawle.eu/

Het Compton Theaterorgel heeft natuurlijk een rijke geschiedenis wat zo'n prachtorgel natuurlijk ook verdient.
Van 2 december 1983 tot en met 3 december 2003 speelde het Compton 3/11 theaterorgel in de Concert- en Gehoorzaal te Middelburg. Het is misschien interessant om eens stil te staan bij een stukje geschiedenis van dit instrument.
 

Even korte cijfers:
1935 – 1961 De Majestic Cinema in Rochester;
1961 – 1981 Roman Catholic Church in Orpington-Kent
1981 – 2005 Concert- en Gehoorzaal te Middelburg
2005 - tot ver in de toekomst ;-) Draaiorgelmuseum te Haarlem.

We gaan dan terug naar 1935 toen het orgel gebouwd is.

 

The John Compton Organ Company


De vraag naar theaterorgels in het begin van de vorige eeuw resulteerde in de fabricage van deze orgels in verschillende delen van de wereld.
Het pijpwerk was, onverschillig welk fabricaat, allemaal van gelijkwaardige constructie en karakter.
Gebaseerd op de romantische stijl van de klassieke orgels rond 1900.
De elektrisch aangedreven windvoorziening was technisch gezien in een ver ontwikkeld stadium in de tijd, dat dit type “unit”orgel – ook wel “extention”orgel genoemd – geaccepteerd werd als het meest geschikte orgel voor theaters.
De elektromagneetjes, nodig om de windvoorziening voor de pijpen in de windladen te sturen, hadden het predikat “betrouwbaar” gekregen.
Afgezien van dergelijke elektro-pneumatische akties voor de pijpen en percussies, werden dergelijke mechanismen ook gebruikt voor het zogenaamde multi-kontakt relais. Het relais, met als funktie het centrale schakelsysteem tussen de speeltafel en het pijpwerk, is te vergelijken met de funktie van de telefooncentrale als centrale schakel tussen abonnees in een telefoongesprek.
Orgelbouwers baseerden de relais op het systeem als ontwikkeld door Würlitzer, naar de ideeën van de Engelsman Robert Hope Jones. Dit systeem had echter zeer veel ruimte en windtoevoer nodig en was dus zeer kostbaar.
John Compton startte als enige orgelbouwer experimenten met een systeem, dat directe elektro-magneetjes toepaste en de dure windvoorziening met haar pneumatische akties overbodig maakte.

  Het “direct-electric” relais van Compton was zo compact, dat het in een smalle kast tegen een muur gezet kon worden.

Als extra voordeel bracht dit systeem met zich mee, dat de controle en het justeren van kontakten kon geschieden terwijl het orgel geheel funktioneerde.
Bij orgels van andere fabrikanten moest eerst de windtoevoer worden afgesloten.
De fabrikanten pasten het pneumatisch systeem ook toe in de speeltafel voor de bediening van de registers, registerwippers, enz.
John Compton was de eerste, die de “all-electric” speeltafel introduceerde, door ook hier weer elektro-magneetjes voor deze funkties toe te passen.

 

  v.l.n.r.: Pedaal, Accompaniment, Great, Solo.

 

Compton Haarlem Techniek

Nieuwe dispositie na revisie speeltafel in 2013

Pedaal onderste rij       Accompaniment 2nd touch backrail    
acoustic bass 32 BASS   traps to 2nd touch   TRAPS
tuba  o 16 TUBA   tuba  o 8 TUBA
diaphone 16 DIAPH   diapason 8 DIAP
tibia bass  o 16 TIBIA   tibia  o 8 TIBIA
bourdon 16 BOURD   solo to accomp 2nd    
tromba  o 8 TROMB        
tuba  o 8 TUBA   Great bovenste rij    
octave 8 OCT   clarion  o 4 TUBA
tibia  o 8 TIBIA   octave 4 OCTAVE
clarinet  o 8 CLAR   tibia  o 4 TIBIA
violoncello 8 CELLO   viola 4 VIOLA
flute 8 FLUTE   violin 4 VIOLIN
tibia  o 4 TIBIA   violin celeste 4 CEL
piano 16 PIANO   flute 4 FLUTE
piano 8 PIANO   open flute 4 O.FLT
Pedaal bovenste rij       tibia twelfth  o 2 2/3 TIBIA
bass drum tap f       twelfth 2 2/3 12TH
bass drum tap p       ocarina  o 2 OCAR
drum roll       fifteenth 2 15TH
snare drum       flautino 2 FLAUT
cymbal tap       tierce 1 3/5 TIERCE
cymbal crash       xylophone  o 4 XYLO
triangle       glockenspiel  o 4 GLOCK
traps to 2nd touch   TRAPS   orchestra bells  o 4 BELLS
accomp to pedal   ACC   vibraphone 4 VIBRA
great to pedal   GREAT   sub octave   SUB
solo to pedal   SOLO   unison off    
        octave   OCTAVE
Accompaniment onderste rij       Great backrail    
contra viola tc 16 VIOLA   piano 16 PIANO
vox humana tc  o 16 VOX   piano 8 PIANO
tuba  o 8 TUBA   piano 4 PIANO
muted trumpet  o 8 TRUM   Great 2nd touch backrail    
diapason 8 DIAP   solo to great 2nd   SOLO
tibia clausa  o 8 TIBIA        
clarinet  o 8 CLAR   Solo onderste rij    
violoncello 8 CELLO   contra tuba  o 16 TUBA
violin 8 VIOLIN   contra tibia  o 16 TIBIA
violin celeste 8 CEL   violoncello tc 16 CELLO
flute 8 FLUTE   tromba  o 8 TROMB
open flute 8 O.FLT   tuba  o 8 TUBA
vox humana  o 8 VOX   muted trumpet  o 8 TRUM
Accompaniment bovenste rij       diapason 8 DIAP
octave 4 OCT   tibia  o 8 TIBIA
tibia  o 4 TIBIA   clarinet  o 8 CLAR
viola 4 VIOLA   violoncello 8 CELLO
violin 4 VIOLIN   violin 8 VIOLIN
violin celeste 4 CEL   violin celeste 8 CEL
flute 4 FLUTE   flute 8 FLUTE
open flute 4 O.FLT   vox humana  o 8 VOX
vox humana  o 4 VOX   tibia  o 5 1/3 TIBIA
twelfth 2 2/3 12 TH   Solo bovenste rij    
flautino 2    FLAUT   tibia  o 4 TIBIA
piano 8 PIANO   violin 4 VIOLIN
vibraphone 4 VIBRA   violin celeste 4 CEL
octave   OCT   flute 4 FLUTE
Accompaniment backrail       tibia twelfth  o 2 2/3 TIBIA
snare drum       ocarina  o 2 OCAR
tom-tom       piano 8    PIANO
chinese block       xylophone  o 4    XYLO
tambourine       glockenspiel  o 4    GLOCK
castagnets       orchestra bells  o 4    BELLS
sleigh bells       vibraphone 4    VIBRA
sandblock       carillon    
        chimes    
Great onderste rij       sub octave   SUB
tromba tc  o 16 TROMB   octave   OCT
tuba  o 16 TUBA   Solo backrail    
trumpet tc  o 16 TRUM   great to solo 8     
diaphone 16 DIAPH   great to solo 4     
tibia  o 16 TIBIA   great to solo 3 1/5  
cello tc 16 CELLO   great to solo 2 2/3  
bourdon 16 BOURD        
vox humana tc  o 16 VOX   Tremulants backrail    
tromba  o 8 TROMB   diapason flute cello viol celeste    
tuba  o 8 TUBA   clarinet trumpet    
muted trumpet  o 8 TRUM   tibia    
diapason 8 DIAP   vox    
tibia clausa  o 8 TIBIA   tromba tuba    
clarinet  o 8 CLAR   vibra motor on    
violoncello 8 CELLO
violin 8 VIOLIN
violin celeste 8 CEL
flute 8 FLUTE
open flute 8 O.FLT
vox humana  o 8 VOX

 

Serienummer: A 276

Speeltafel: 3 manualen + pedaal
Het pijpwerk staat opgesteld in 2 kamers.
 

Linker orgelkamer (Main):

 

 





Rechter orgelkamer (Solo):










Buiten orgelkamer (rechts):

Linker orgelkamer (Main): Diapason (prestant) 85 pijpen
Stopped Flute 85 pijpen
Violoncello 73 pijpen
Viola di Gamba 85 pijpen
Celeste 61 pijpen

Tibia (wijd gedekt) 97 pijpen
Tuba 85 pijpen
Vox Humana 73 pijpen
Trumpet 61 pijpen
Clarinet 61 pijpen
Trombola 61 pijpen

Xylofoon 3 oktaven
Glockenspiel 3 oktaven
Chimes (buisklokken) 1 ½ oktaaf

Piano
Bourdon

 

Percussies:


Effecten:

Tremulanten:

 





Tractuur:

Windmachine:

Bass Drum, Snare Drum, Cymbal, Triangle, Chinese Block,
Tambourine, Castagnets, Sleigh Bells.

Sirene, Auto Claxon, Firebell, 2 Vogelgeluiden, Stoomboot.

1 - diapason flute cello viol celeste
2 - clarinet trumpet
3 - tibia
4 - vox
5 - tromba tuba

Elektro-pneumatisch met volledig elektrische speeltafel en relais.

Een 5-traps centrifugaal luchtpomp van het merk Crompton.
De luchtinlaat bevindt zich aan de staartzijde van de as.

 

 

 

Het technisch team heeft al heel wat uurtjes/dagen/maanden gestoken
in de wederopbouw van het orgel. Het is al heel ver gevorderd.

Om u te laten delen in deze voortgang van dit orgel, hier onze belevenissen.
 Deze pagina bevat aardig wat foto's. Dit betekent dat het inladen van deze pagina iets langer zal duren bij langzamere internetverbindingen.


In september, oktober 2005 hoorden we van onze vriend en NOF- bestuurslid Jan de Boer dat het Compton orgel in Middelburg uitgebouwd moest worden en of wij daarbij wilden helpen.
Wij zeiden daar spontaan ja op en op 4 november 2005 begonnen we enthousiast met behulp van een aantal bestuursleden en leden van de Zeeuwse Theater Orgel Stichting met het uitbouwen, met een huisje op een camping als uitvalsbasis. Al dat reizen vonden we maar tijdverlies.
Op 11 november kwam een van de helpers met een grote vrachtwagen voorgereden en onder grote belangstelling van de lokale radio begon de verhuizing.
Na het overgrote deel van de onderdelen als pijpen, windlades e.d. bij de opslagruimte in Hillegom te hebben gebracht, zijn we naar het einddoel gereden: het Kunkels Museum te Haarlem.
Terwijl er werd overlegd over de bouw van de orgelkamers zijn we alvast begonnen met het reviseren van de windlades: magneetkapjes controleren op roest en schoonmaken, de magneten testen en kapotte repareren, de balgjes verwijderen en schoonmaken en de lijm- en pakkingresten uit de windlade verwijderen om de nieuwe balgjes zo snel mogelijk weer terug te kunnen plaatsen.
Dat moest zo nauwkeurig mogelijk gebeuren om de kleppen goed hun luchtgaten af te laten sluiten. Gebeurd dit niet en je zet de pijpen terug en de wind aan: het orgel begint uit zichzelf te spelen, de zogenaamde ‘hangers’. Gevolg is een hoop extra werk, vaak in de meest onmogelijke houdingen.

 

Het was weer een geweldig concert met Howard Beaumont.

Deze man zit vol met humor en prachtige muziek.
Zaterdag 7 februari speelde Howard op het Compton theaterorgel te Haarlem.
Veel swing, jazzy maar ook muziek wat wekenlang in je hoofd blijft zitten.
Deze man weet zeker de toetsen te beroeren. Wat een professional.

Het was lekker vol in Haarlem.

Zondag 8 februari speelde Howard in Schiedam in het theater aan de Schie.

Ook hier vertolkte Howard weer een prachtige verzameling van mooie melodieën.
Een zeer aimabele man met een heel aardige vrouw. (Zijn vrouw Eileen was ook mee)

We zien Howard graag weer eens terug.

 

ATOS radio

Vertalen

Dutch French German Italian Spanish

Powered by

Theaterorgel app